Chương 5: Tôi đem cả danh bạ lên cân

Thuộc tiểu thuyết Tiệm Cầm Đồ Chợ Âm Dương

Tác giả: · Thể loại: Huyền Huyễn · Đăng ngày · 2103 từ · khoảng 11 phút đọc

Tối mồng 4, sau khi bà ngủ, tôi đem laptop xuống buồng sau, mở một file Excel mới, đặt tên BANG_CAN_TEN_v1. Bạn sẽ nói tôi bị bệnh. Bạn đúng. Có người phát hiện ra đồng tiền mới thì đi khoe, tôi thì lập bảng.

Gian buồng này tôi vẫn tưởng là kho, ban ngày chỉ có mấy kệ giấy tờ xe máy và một cái bàn gỗ mọt. Từ đêm tôi cầm chìa khoá, đồ của tiệm đi theo nó. Ban ngày cái cân đồng nằm trong quầy kính như cân thường, sổ thì không thấy đâu. Trời vừa sập tối là cân, sổ, ghế tre, cả cái tủ hàng trăm ngăn đã đứng trong buồng sau, không ai bê, tôi ngồi rình rồi, chớp mắt một cái là có. Đêm chợ tất cả ra gian mái rạ. Thơm ngồi trên kệ, thò cổ sang.

"Cái đèn của mày sao không có bấc?"

"Bà trẻ cho tôi hỏi. Lúc đọc giá thì tên bị mất. Nếu tôi chỉ cân mà không chạm tay vào món đồ nào thì sao?"

Con bé ngẩn ra một lúc. Tôi tin là trong 60 năm chưa từng có ai đặt câu hỏi này, vì bà tôi không phải người cần hỏi.

"Thì cân không mất gì. Cân suông thôi. Mà để làm gì?"

"Để biết số dư."

Đây là thứ bạn phải hiểu về tình hình của tôi. Tiệm phải vào sổ ít nhất một dòng mỗi phiên, mỗi dòng phải đọc giá, mỗi lần đọc giá tôi mất một cái tên. Tôi có một tài khoản gồm tất cả những người tôi biết, và mỗi lần rút là rút thật, không có sao kê, không hoàn tiền. Người bình thường gặp chuyện này chắc sẽ khóc. Tôi thì muốn biết số dư đầu kỳ.

Tôi đứng trước cân, hai tay chắp sau lưng để khỏi chạm cái gì, và bắt đầu đọc danh bạ điện thoại từ chữ A. Bạn thử làm một lần xem, đảm bảo rất có giá trị giáo dục.

Tên đọc lên mà cái kim không nhúc nhích thì vào cột 0. Cái cột 0 của tôi dài khủng khiếp. Đồng nghiệp ngồi cạnh tôi 2 năm: 0. Anh Thắng trưởng phòng, người tôi từng nghĩ tới ít nhất 3 lần mỗi ngày với những tính từ không đăng được: 0. Chị kế toán trưởng từng đãi tôi ăn trưa suốt tháng tôi hết tiền: 7 phân. Tôi ngồi xuống ghi con số đó, rồi ngồi thêm một lúc, rồi nhắn tin chúc Tết chị ấy, muộn 4 ngày.

Trong 412 số danh bạ, 388 số ra 0.

Bạn thân nhất ở Hà Nội, thằng Dũng, cùng phòng trọ 3 năm: 3 chỉ. Cô Hằng chủ nhiệm cấp 2, người đã đóng tiền học kỳ cho tôi năm tôi không biết phải xin ai: 1 chỉ 5. Bác Thành sửa khoá đầu chợ, ngày nào cũng gọi tôi là ông giám đốc: 8 phân. Thiếu uý Long: 1 phân, mà có khi đấy là tiền bún. Chị Nhài, mới gặp một buổi: 3 phân. Tôi xin nói rõ là tôi không hiểu sao lại có 3 phân.

Cô Lụa: 6 chỉ 5 phân.

Bin: 9 chỉ 2 phân.

Tôi gọi tên thằng Bin mà cái đĩa sụp xuống nhanh tới mức nghe tiếng "cạch". Tôi nhìn con số đó khá lâu. Cái thằng ranh hay đòi tiền lì xì, ăn bánh mì rơi vụn đầy quầy. Trong toàn bộ danh bạ của một đời người chỉ có một cái cân mới dám nói với tôi rằng nó nặng gấp 3 lần thằng bạn thân và gấp đôi người yêu cũ của tôi.

Rồi tôi hít một hơi và gọi bà.

"Đoàn Thị Đợi."

Cái cân bằng đồng này đo tối đa 1 lượng, tức 10 chỉ. Đĩa phải rơi đánh "keng" xuống mặt bàn, cái đòn cân cong lên, đĩa trái bay lên va vào cái giá. Thơm giật mình nhảy khỏi kệ. Có mấy ngăn kéo trong tủ khẽ rung. Tôi đưa tay giữ lại, tim đập loạn, trong lòng dâng lên một cảm giác rất lạ mà tôi quyết định không phân tích, và tôi ghi vào Excel: *Bà: > 1 lượng. Vượt thang đo.*

"Mày đừng gọi thế nữa, gãy cân bây giờ, bà mày đánh chết," Thơm nói, nhưng mắt nó nhìn cái đĩa, nhìn lâu, hơi cười.

Lúc đó tôi đang vui. Tôi phải thú thật, tôi đang có cái niềm vui ngớ ngẩn của người vừa dựng xong bảng tính chạy đúng công thức. Thế nên tôi làm tiếp. Tôi nghĩ tới hai cái tên mà nếu bảng này đúng thì nó phải đè gãy cả cân. Tôi nói, rõ ràng, giọng còn hơi hào hứng:

"Lương Văn Sơn."

Bố tôi.

Kim đứng yên.

"Đoàn Thị Hoa."

Mẹ tôi. Kim đứng yên. Hai cái đĩa đồng lặng lẽ treo ngang nhau, tĩnh như chưa có ai vào phòng.

Tôi gọi lại. Tôi gọi to hơn. Tôi đặt cái ảnh hai người lên bàn, cái ảnh duy nhất tôi có, chụp ở một studio nào đó, mẹ tôi mặc áo dài hoa, bố tôi cười bằng cả hàm răng, trước đây lúc nào nhìn nó tôi cũng cố tìm một cái gì đó. Tôi gọi "bố", gọi "mẹ". Tôi không có một mẩu ký ức nào về họ, tôi đã nói rồi, nhưng tôi vẫn nghĩ, vẫn tin một cách rất riêng tư, rằng ở đâu đó trong bụng mình phải có.

0. 0.

Ở trong sổ tôi có 388 cái tên ra số 0, và giờ là 390.

Thơm đã thôi cười. Nó không nói gì, chỉ ngồi xuống cái ghế nhựa tôi bê từ gác xuống, bó gối, và tôi thấy nó dè dặt chưa từng có. Tôi chợt nghĩ tới một phép thử cuối cùng, cho đủ bộ. Tôi đứng thẳng lên.

"Lương Văn Tỉnh."

Cái kim không nhúc nhích, giống hệt lúc nãy.

"Ai mà tự cân mình được," Thơm nói. "Cân nó không nhận. Tắt cái bảng của mày đi, muộn rồi."

Tôi không tắt. Tôi nhập số 0, cẩn thận, rồi hỏi điều mà nãy giờ tôi chưa hỏi. Không hiểu sao tôi đã để câu này tới cuối, có lẽ vì đó là tên duy nhất trong bảng mà tôi vừa quen 5 ngày trước.

"Thế bà trẻ thì bao nhiêu?"

Nó nhìn tôi. Nó có cái thói nhướn một bên lông mày, tôi đoán là học từ phim Hàn nhìn trộm qua vai người khác ở quán nước.

"Cân đi. Bà sợ gì."

"Thơm," tôi nói.

Cái kim nhích sang phải. Nhích đúng một tí xíu, run run, rồi đứng lại. Tôi phải cúi sát, chỉnh kính, soi vạch. Tôi nhìn lại lần nữa.

2 phân.

Tôi đang định đùa. Tôi thề là tôi đã có sẵn câu đùa, kiểu "2 phân cũng là tiền". Nhưng tôi ngẩng lên và thấy nó đang nhìn cái kim, không phải bằng cái vẻ của người đợi xem mình được bao nhiêu điểm. Nó nhìn như người bán hàng cuối buổi nhìn vào cái ống tiền, biết thừa bên trong có gì, chỉ mở ra để chắc.

"Ừ," nó nói. "Thế là còn có 2 phân."

Rồi nó kể. Thơm kể chuyện thì lúc nào cũng dài, tôi rút gọn cho bạn, nhưng tôi sẽ để nguyên đoạn này vì tôi đã ghi âm bằng tay, tức là gõ theo ngay lúc đó.

"Mày tưởng ma sống bằng gì? Bằng hương à? Hương thơm thật, bà không chê, nhưng no thế nào được. Người chết ở lại cái bến này được là nhờ còn có người sống gọi được tên mình. Gọi được, mà gọi có nặng, có lòng, thương cũng được, ghét cũng được, nợ cũng được. Cộng hết mọi người lại, đủ 1 chỉ thì còn đứng được. Cân này một người gọi thì nó chỉ khai phần người đó, muốn xem tổng thì phải hai người trở lên gọi cùng một lúc, lúc ấy nó mới chịu hiện hết. Dưới 1 chỉ là bắt đầu nhạt. Mày đi một vòng chợ mà xem, mấy cái ông bà đi rìa ấy, mờ mờ như sương, là những người con cháu thôi giỗ rồi, còn độ 3 đến 5 phân. Nhạt hết thì tan. Tan là không còn gì, không sang được bên kia sông, cũng chẳng về đâu, như hơi thở vào kính. Bà thấy nhiều rồi. Có ông hôm trước còn mặc cả với bà, hôm sau chỉ còn cái mũ.

Bà thì sướng. 60 năm nay bà có một người gọi. Chị bà mà gọi 'cái Thơm ơi' thì bà nặng như cái cối đá, mày vừa thấy tên chị ấy làm cái cân thế nào đấy. Tối tối bà ngồi trên giường chị bà chải đầu, chị bà mắng bà ướt chân, bà cãi. Cả đời bà chưa từng phải lo cái khoản này.

Đến tháng Mười.

Hôm đó chị bà đi chợ về, bà hỏi chị ơi hôm nay có gì, chị nhìn thẳng vào chỗ bà ngồi. Mày biết không, chị nhìn thẳng vào bà rồi nhìn sang cái tường. Lần đầu tiên trong 60 năm. Hôm sau bà ngồi ở cái góc đó, bà gọi, bà gọi chị ơi chị ơi. Chị bà ngồi xếp tay, hỏi cái thằng Tỉnh nào đó ăn chưa."

Nó ngừng, chải tóc mấy nhát.

"Từ đấy bà sống bằng tiền dành dụm. Cái Nhài kia nó có nghe tên bà, nhưng nó có thương gì bà đâu, nó không tính. Cô Lụa có biết bà đâu. Còn mỗi mày, từ hôm mày mở cửa. 2 phân. Thế là khá đấy, bà nói thật, mày mới quen bà có 5 ngày mà bà còn chửi mày suốt. Tính ra bà thiếu 8 phân nữa thì mới đủ đứng. Tới phiên sau chắc bà còn cái tóc tết."

Tôi bảo bạn rồi, tôi sợ nhất những lúc không có số. Bây giờ có số rồi, tôi lại thấy số cũng chẳng cứu được ai. Tôi ngồi nhìn cái dòng Excel. *Thơm: 2 phân. Ngưỡng: 1 chỉ. Thiếu: 8 phân.*

"Có cách nào cân lên được không?"

"Thương bà đi."

"Thương kiểu gì?"

"Bà biết đâu. Cái đó mà chỉ được thì chợ này đóng cửa từ lâu rồi." Nó nói, giọng lại chua như cũ, và tôi cảm ơn nó vì điều đó. "Mày thử đi, cứ gọi 'bà trẻ ơi bà đẹp lắm' xem cân nó có tin không."

Tôi thử. Kim không tin.

Tôi ngồi tới khuya với cái máy, nghĩ. Có một suy nghĩ cứ quay lại mãi. Thơm nói "cộng hết mọi người lại". Cộng. Đó là một từ tôi hiểu rõ. 2 phân của tôi cộng 3 phân của ai đó. 1 chỉ là 10 phân, 10 phân chia cho 10 người là 1 phân, chia cho 100 người là 0,1 phân. Cái cân này không đo tới mức đó, nhưng chợ có đo không? Thơm bảo không cần thương, ghét cũng tính. Không cần gặp mặt. Chỉ cần có người sống, biết cái tên này, và nhớ tới nó với một chút gì đó. Một người lạ, ngồi đâu đó, biết có một đứa con gái 16 tuổi nhiều chuyện, chết 60 năm rồi, chân lúc nào cũng ướt, và thấy, tôi không đòi nhiều, thấy cũng hơi vui hoặc hơi bực.

"Bà trẻ. Nếu người ta chưa gặp bà bao giờ, chỉ đọc về bà thôi, thì có tính không?"

"Đọc ở đâu? Ai viết về bà?"

"Tôi."

Nó phá lên cười, cười như mọi đứa con gái 16 tuổi. Nó cười tới mức cái bím tóc rung lên.

"Mày thì viết được cái gì. Nhưng được, thử đi. Mà viết bà đẹp vào đấy. Bảo bà có lúm đồng tiền."

Vậy là từ sáng nay tôi bắt đầu viết. Cả tuần này tôi tra hết các trang đăng truyện, đọc kỹ điều khoản từng trang như đọc hợp đồng. Tôi không biết cách này có tác dụng không. Tôi không có căn cứ nào, bạn là phép thử của tôi. Cuối mỗi chương từ nay tôi sẽ ghi số cân. Hôm nay là mồng 8, số cân của Thơm vẫn 2 phân. Cô ấy có lúm đồng tiền. Tôi chưa nhìn thấy, nhưng hợp đồng là hợp đồng.

Tôi vừa gõ tới đây thì có tiếng gõ cửa sắt dưới nhà, gõ 3 cái, nhẹ, lịch sự, cách đều nhau. Bây giờ là 21:10. Tiệm đóng cửa từ 18:00, và Bin thì không bao giờ gõ.

Tôi xuống xem thế nào đã.