Chương 23: Ông Cựu dạy thở

Thuộc tiểu thuyết Người Đứng Trong Chỗ Vỡ

Tác giả: · Thể loại: Huyền Huyễn · Đăng ngày · 1573 từ · khoảng 8 phút đọc

Chuyện bắt đầu từ một câu Chốt hỏi ở điếm canh, hôm cuối tháng Bảy. "Ông ơi. Ông bao nhiêu tuổi rồi ạ?" "Bảy mươi tư." "Chân ông sưng từ đêm rằm tới giờ chưa khỏi." "Ừ." "Thế mà sáng nào ông cũng đi từ mốc ba lên mốc bảy rồi lại về." Ông Trưởng Cựu đang têm trầu. Ông têm nốt miếng ấy, bỏ vào miệng, rồi mới nói. "Mày định hỏi cái gì thì hỏi thẳng." "Ông ở bậc mấy ạ?" Ông Cựu nhai trầu, nhổ bã, chùi mép. "Một." Ông nói. "Nhóm Khí. Năm mươi hai năm nay vẫn một." Chốt ngồi thẳng lên. "Ông học ở đâu ạ?" "Trên Tản." Ông nói. "Tao gánh nước cho một cái am của Đạo Sơn ở lưng chừng núi, gánh sáu năm. Không phải đệ tử. Đệ tử người ta có tên trong sổ, có thầy, có bậc. Tao là thằng gánh nước." "Thế sao ông học được?" "Có một ông đạo nhân, mùa đông năm nào cũng ngồi ở bậc đá trên cùng. Tao gánh nước qua đấy mỗi ngày bốn lượt." Ông Cựu nhổ thêm bã trầu. "Sáu năm, ông ấy nói với tao đúng ba lần. Lần thứ ba ông ấy dạy tao thở." "Rồi sao ạ?" "Rồi tao thở. Thở mười một năm mới chớm được bậc một." Ông nhìn ra sông. "Rồi tao thở tiếp bốn mươi mốt năm nữa. Vẫn bậc một." "Vì sao ạ?" "Vì khí nó không tự sinh ra." Ông Cựu nói. "Chỗ nào có khí thì mày lấy được. Chỗ nào không có thì mày ngồi cả đời cũng thế. Trên Tản thì có. Ở cái làng này thì có mỗi con sông với con đê, mà hai cái ấy thì khí nó đi chứ nó không đậu." Chốt im một lúc. "Ông dạy con được không ạ?" "Dạy thì dạy." Ông Cựu nói. "Nhưng tao nói trước cho mày khỏi trách. Tao dạy được mày cái bậc một. Từ bậc hai trở lên tao chả biết gì hơn mày." Cách thở của ông Cựu không có gì bí hiểm, và đấy là cái làm Chốt ngạc nhiên nhất. Ngồi trên đất ẩm, trước lúc mặt trời lên. Chân xếp, lưng thẳng nhưng không ưỡn. Hai bàn tay úp xuống đất, không đặt lên đùi. Rồi thở theo tiếng nước. "Mày nghe con sông đi." Ông Cựu ngồi cách nó ba bước. "Sông nó có nhịp. Không phải nhịp sóng, sóng là gió đánh. Nhịp của nó ở sâu hơn, chậm hơn. Mày ngồi vài hôm là nghe ra." "Nghe ra rồi thì sao ạ?" "Thì hít vào một nhịp, nín một nhịp, thở ra hai nhịp. Cứ thế. Đừng nghĩ gì." "Chỉ thế thôi ạ?" "Chỉ thế thôi. Cái khó không phải ở chỗ làm." Ông Cựu chống gậy đứng lên. "Cái khó là làm mười một năm." Chốt ngồi từ mồng Một tháng Tám. Nó ngồi ở chân đê phía trong, chỗ gần cột mốc năm, trên một khoảnh đất ẩm quanh năm vì có mạch nước ngầm chảy qua. Ba buổi đầu nó không nghe thấy nhịp nào cả. Buổi thứ tư nó nghe ra, và nghe ra rồi thì lấy làm lạ vì sao ba buổi đầu lại không nghe được: cái nhịp ấy chậm, chừng bằng một phần ba nhịp thở người, và nó có ở đấy suốt. Từ buổi thứ tư nó thở theo được. Rồi mười buổi liền không có gì. Không phải không có gì xảy ra. Nó ngồi hai canh giờ mỗi sáng và nó thấy người nhẹ ra, tai thính hơn, và cái mệt sau đêm rằm tan dần. Nhưng cái mà ông Cựu tả — một mảy khí đọng lại, nhỏ bằng hạt kê, nằm dưới rốn ba đốt tay và không tan đi khi mình đứng dậy — thì không có. Buổi thứ bảy, cái Nứa đi ngang. Nó đi từ bến Sỏi về, gánh hai rổ hà, đi trên mặt đê phía trên, và chỗ Chốt ngồi thì cách đường đi chừng mươi bước xuống dốc. Nó nhìn thấy. Chốt biết là nó nhìn thấy, vì đôi quang gánh chậm lại một nhịp. Rồi nó đi tiếp. Từ hôm ở bến Sỏi tới hôm ấy là mười một ngày, và trong mười một ngày ấy hai đứa không nói với nhau câu nào. Không phải giận kiểu quay mặt. Gặp nhau ở ngõ thì vẫn gật đầu. Chỉ là hết. Chốt nhắm mắt lại, thở tiếp. Hít một nhịp. Nín một nhịp. Thở ra hai nhịp. Sáng mồng Bốn, nó ngồi xuống và nó không thở nữa. Nó ngồi nghĩ. Nó nghĩ về cái đêm rằm. Đêm ấy, khi hai bàn tay nó chạm hai đầu, có một dòng đi qua giữa ngực nó. Đi qua thật. Không dừng, không đọng lại một chút nào. Không đọng lại một chút nào. Chốt mở mắt. Nó ngồi đấy một lúc, rồi nó đưa tay lên đặt vào giữa ngực, đúng chỗ hai cái tiếng gặp nhau đêm ấy. Suốt mười ngày nay, nó vẫn gom về chỗ này. Chỗ giữa ngực ấy là chỗ mối vá đi qua. Mối vá không giữ lại cái gì cả. Nó là một cái ống thông hai đầu, và bản tính của một cái ống là để cho vật đi qua nó. Nó đã gom mười ngày vào đúng cái ống ấy. Sáng mồng Năm tháng Tám, Chốt ngồi xuống khoảnh đất ẩm ở chân mốc năm, úp hai bàn tay xuống, và lần này nó không gom về ngực. Nó gom xuống bụng dưới, ba đốt tay dưới rốn, đúng chỗ ông Cựu tả mà mười ngày nay nó nghe rồi bỏ qua vì tưởng chỗ nào cũng thế. Hít một nhịp. Nín một nhịp. Thở ra hai nhịp. Được chừng nửa canh giờ thì có. Nó không giống cái gì hết. Không nóng, không lạnh, không nặng. Chỉ là ở chỗ ấy, dưới rốn ba đốt tay, có một điểm mà nó biết là có, theo cái lối người ta biết trong mồm mình có một cái răng sâu dù không sờ vào. Bằng hạt kê. Đúng như ông Cựu nói. Chốt ngồi im, không dám thở mạnh. Rồi nó đứng dậy. Cái điểm ấy vẫn còn. Nó đi ba bước. Vẫn còn. Nó cúi nhặt hòn đất ném xuống sông. Vẫn còn. Nó chạy một mạch từ mốc năm về nhà ông Trưởng Cựu, và tới sân thì nó phải đứng chống tay vào đầu gối thở, vì chạy vẫn là chạy, cái điểm ấy chả giúp gì được. "Ông ơi." Ông Cựu đang ngồi trên phản uống nước vối. Ông đặt bát xuống. "Được rồi à?" "Sao ông biết ạ?" "Mặt mày." Ông chỉ ra sân. "Đem cái chậu ngoài kia vào đây." Chốt bê vào một cái chậu sành đựng nước mưa, đầy hai phần ba. "Đặt xuống phản. Úp bàn tay lên mặt nước, đừng ấn xuống, chỉ chạm thôi." Nó úp tay. Mặt nước dưới lòng bàn tay nó phẳng. Ông Cựu cầm gậy, nện một cái vào chân phản. Cả cái chậu rung. Nước trong chậu gợn sóng từ thành chậu vào giữa, gợn thành vòng, và vòng sóng ấy đi tới rìa bàn tay nó thì tắt. Dưới lòng bàn tay, mặt nước không động. Ông Cựu nện thêm hai cái nữa, mạnh hơn. Vẫn không động. Ông chống gậy xuống, ngồi thẳng lên, và ông nhìn cái chậu nước chứ không nhìn nó. "Bậc một." Ông nói. "Mười ngày." "Ông ạ, con—" "Mười ngày." Ông nhắc lại. "Tao mười một năm." "Con không phải giỏi hơn ông đâu ạ. Con chỉ tại—" "Tao biết là tại cái gì." Ông Cựu ngắt. "Mày sờ hai đầu bốn lần rồi. Người sờ vào cái ấy bốn lần thì cái thân người ta nó khác. Chả có gì để mày phải phân bua với tao cả." Ông rút tay nó ra khỏi chậu, lau vào vạt áo mình. "Giờ tao hỏi mày một câu, và câu này quan trọng hơn cả cái chậu nước." "Vâng ạ." "Bốn lần vá ấy. Có lần nào xong rồi mà mày thấy trong người khoẻ ra không?" Chốt nghĩ lại. Lần thứ nhất ở Cửa Hà, xong rồi nó phải ngồi mất một canh giờ mới đứng dậy được. Đêm rằm, xong ba cái, nó nằm liệt tới sáng. Sau mỗi lần, cái nó có thêm là một cái hạt cứng trên xương đòn, và cái nó mất là ba ngày đi không vững. "Không ạ." Nó nói. "Chưa lần nào." "Không có một mảy khí nào ở lại chứ?" "Không ạ." Ông Trưởng Cựu gật. "Thế thì mày nghe cho kỹ." Ông nói. "Cái nghề của nhà mày không cho mày một chút khí nào. Không phải nó cho ít. Nó cho không." "Vâng." "Nghĩa là con đường lên chín bậc của mày với con đường của thằng con nhà giàu nào đó ở tỉnh là một con đường như nhau. Nó ngồi thở, mày cũng ngồi thở. Nó có thầy, mày có tao." Ông cầm bát nước vối lên. "Mà tao thì mày biết tao đến đâu rồi đấy." Chốt cúi xuống nhìn cái chậu sành trên mặt phản. Nước trong chậu đã lặng hẳn, và trên mặt nước có một cái lá tre rơi từ lúc nào, nằm im. "Ông ạ." Nó nói. "Thế thì con thở tiếp."