Chương 68: Đường Trường Thử Sâu
Thuộc tiểu thuyết Pháo Đài Phượng Hoàng 1982
Tác giả: Hà Tinh Vân · Thể loại: Khoa Huyễn · Đăng ngày · 2146 từ · khoảng 11 phút đọc
Hẻm vực nước sâu Hòn Én hiện ra trên màn hình quét đo sâu hồi âm như một khe nứt khổng lồ dưới đáy vịnh Bắc Bộ. Hai bên sườn vực là những vách đá hoa cương ngầm dốc đứng phủ đầy rêu phong và san hô cổ đại.
Bên trong khoang chỉ huy tàu Phượng Hoàng Đen, ánh sáng đèn đỏ chiếu rọi lên gương mặt căng thẳng của kíp lái. Nhiệt độ bên ngoài vỏ tàu đã giảm xuống còn mười bốn độ C. Không khí trong buồng lái bắt đầu se lạnh, hơi thở của mọi người phả ra làn khói mờ nhạt.
"Báo cáo thuyền trưởng! Độ sâu đáy biển hiện tại là sáu mươi mét, tiếp tục dốc xuống tám mươi lăm mét." Tuấn quan sát đồng hồ đo sâu hồi âm rồi báo cáo.
Trần Đức Giang đứng vị trí trung tâm, hai chân dạng rộng giữ thăng bằng theo quán tính chuyển động ngầm: "Tăng mớn nước lặn xuống nấc ba mươi mét! Duy trì vận tốc sáu hải lý một giờ!"
"Đang hạ xuống ba mươi mét!" Tuấn ghì cần lái.
Con tàu ngầm titan khẽ nghiêng mũi, lướt êm ái qua tầng nước chuyển tiếp. Ở độ sâu này, ánh sáng mặt trời đã bị hấp thụ hết. Bên ngoài các ô kính dày năm phân của buồng lái chỉ còn lại một màu đen kịt thăm thẳm. Chiếc đèn pha chiếu rọi đáy dã chiến phía mũi tàu quét ra một luồng sáng vàng đục, soi rõ những vách đá hoa cương ngầm sừng sững trôi lùi lại phía sau.
Mai Vy ngồi chăm chú trước bảng theo dõi ứng suất vật liệu. Dọc theo các khung xương sườn chịu lực và vỏ lườn tàu, cô đã bố trí mười hai cụm cảm biến đo biến dạng vi mô sử dụng cầu điện trở thạch anh. Từng xung tín hiệu điện áp phản ánh độ nén của lớp vỏ titan được truyền về một chiếc điện kế gương có độ nhạy cao.
"Độ sâu ba mươi mét, áp suất thủy tĩnh đạt ba át-mốt-phe." Vy đọc thông số ghi chép. "Độ biến dạng khung sườn số bốn và số sáu chưa tới không phẩy một milimét. Mạng tinh thể titan chịu tải rất ổn định."
Mai Vy quay sang giải thích thêm cho Tuấn và hai chiến sĩ đặc công: "Ở độ sâu này, mật độ nước biển và hàm lượng muối tăng lên đáng kể. Tốc độ truyền âm thanh trong nước cũng biến đổi theo gradient nhiệt độ. Khi sóng âm truyền qua ranh giới tầng nước lạnh, nó sẽ bị bẻ cong xuống phía đáy biển. Đây chính là tấm lá chắn tự nhiên giúp ta ẩn mình trước các thiết bị quét sonar từ xa."
Hai Thuận cầm chiếc đèn pin đi dọc khoang máy phụ trợ kiểm tra cổ trục truyền động pump-jet: "Hệ thống gioăng làm kín ba tầng bằng cao su lưu hóa lốp máy bay MiG-21 ép chặt vào cổ trục inox. Lớp mỡ silicon đặc chủng ngăn cách hoàn toàn nước mặn. Trục máy quay một nghìn hai trăm vòng một phút mà nhiệt độ ổ đỡ chỉ ba mươi tám độ C. Không có một giọt nước nào lọt vào đáy lườn!"
Giang gật đầu, ánh mắt đanh lại: "Chuẩn bị tiến vào giai đoạn thử nghiệm khắc nghiệt nhất. Cho tàu lặn xuống nấc năm mươi mét, sau đó tiếp cận độ sâu bảy mươi lăm mét!"
"Mở van xả khí khoang dằn phụ!" Giang hạ lệnh.
Hai chiến sĩ đặc công lập tức xoay van điều áp. Nước biển lạnh giá tràn thêm vào các khoang dằn đáy lườn. Trọng lượng tàu tăng lên, con kình ngư chìm sâu dần vào lòng vực thẳm Hòn Én.
"Bốn mươi mét... năm mươi mét... sáu mươi mét..." Tiếng đếm của Mai Vy vang lên đều đặn, rành rọt từng nhịp.
Khi kim áp kế thủy tĩnh vượt qua con số bảy mươi mét, áp lực nước khổng lồ bắt đầu đè nặng lên toàn bộ thân tàu. Ở độ sâu này, mỗi mét vuông vỏ hợp kim titan phải chống đỡ một lực ép lên tới hơn bảy mươi tấn.
"Tách... kịch..."
Một vài tiếng kim loại co giãn vang lên từ vách ngăn khoang máy. Đó là hiện tượng các mối ghép đinh tán và đường hàn titan tự điều chỉnh biến dạng đàn hồi dưới áp lực nén cực lớn của nước biển sâu.
Tuấn khẽ giật mình, hai bàn tay siết chặt vành lái đôi: "Thuyền trưởng, có tiếng động lạ ở sống lườn mạn trái!"
"Bình tĩnh!" Hai Thuận cất tiếng, giọng người thợ già Ba Son trầm tĩnh đầy kinh nghiệm. "Đó là tiếng hợp kim titan thở đấy chú em. Khi nung hàn ở xưởng, kim loại bị giãn nở nhiệt, giờ xuống đáy biển gặp áp lực và nước lạnh, mạng tinh thể co lại ép chặt các đường hàn vào nhau. Càng ép chặt thì vỏ tàu càng kín."
Mai Vy quan sát kỹ vệt sáng của điện kế gương: "Độ võng tối đa ở sống đáy lườn chỉ đạt không phẩy hai mươi lăm milimét. Con số này thấp hơn nhiều so với giới hạn mỏi cho phép của titan-vanadi. Cấu trúc thân tàu an toàn."
Giang thở nhẹ ra một nhịp, mắt không rời áp kế: "Độ sâu bảy mươi lăm mét! Giữ cân bằng lặn bằng phẳng!"
Đúng lúc đó, con tàu bỗng nhiên bị giật nhẹ một cái. Mũi tàu chúi gắt xuống phía dưới với góc nghiêng ba độ.
Tuấn hốt hoảng kéo ngược vành lái: "Thuyền trưởng! Cần lái không phản hồi! Cánh lái thăng bằng mạn trái bị kẹt ở góc chúc năm độ!"
Tốc độ chìm của con tàu lập tức tăng vọt. Áp kế nhảy lên: bảy mươi bảy mét... bảy mươi chín mét... Đáy vực đá lởm chởm đang lao tới rất nhanh trên màn hình đo sâu.
"Khóa van thông biển khoang dằn mũi! Thổi khí nén khẩn cấp vào két số một!" Giang lập tức ban bố mệnh lệnh với sự quyết đoán của người chỉ huy trận mạc.
Hai chiến sĩ đặc công giật mạnh cần gạt khí nén cao áp. Luồng khí hai trăm át-mốt-phe tống khứ vài tấn nước biển khỏi khoang mũi. Mũi tàu ngưng đà chúi, thân tàu khựng lại ở độ sâu tám mươi mét, cách đáy đá ngầm chưa đầy năm mét nước.
"Tàu đã ngừng chìm, nhưng cánh lái mạn trái vẫn kẹt cứng!" Tuấn báo cáo, trán lấm tấm mồ hôi. "Hệ thống thủy lực trợ lực lái báo áp suất quá tải!"
Hai Thuận cầm ngay chiếc đèn pin công nghiệp và túi cờ-lê tròng: "Van phân phối dầu thủy lực ở khoang đuôi có vấn đề rồi! Phải xuống kiểm tra trực tiếp!"
"Tôi đi cùng chú!" Giang giao quyền điều hành buồng lái cho Mai Vy rồi lập tức cúi người chui qua cửa nắp tròn ngăn cách khoang chỉ huy với khoang máy đuôi.
Khoang máy đuôi con tàu ngầm titan chật hẹp lạ thường, chiều cao thông thủy chưa đầy một mét hai mươi. Không khí nồng nặc mùi dầu thủy lực và mỡ bôi trơn. Nước biển bên ngoài lớp vỏ titan sâu tám mươi mét giá buốt da thịt khiến các thanh giằng sắt bám đầy hơi sương ẩm ướt. Giang và Hai Thuận phải bò rạp người trên sàn thép mắt cáo để tiếp cận cụm van chia dầu của bộ truyền động cánh lái chữ X.
Dưới ánh đèn pin quét qua, piston điều khiển cánh lái mạn trái đang bị kẹt cứng ở vị trí thò dài ra ngoài. Dầu thủy lực rỉ nhẹ qua đường gioăng làm kín cổ xilanh.
"Hạt cặn cát đáy biển lọt vào khe trượt con trượt rồi!" Hai Thuận soi đèn vào cụm van lọc, chỉ tay vào chiếc ốc xả cặn bằng đồng thau. "Áp lực nước ở độ sâu tám mươi mét quá lớn, màng lọc dã chiến bị ép xẹp khiến một hạt cát li ti chui vào buồng van con trượt."
"Có xả áp thủ công được không chú Hai?" Giang hỏi, tay đã nắm chặt chiếc cờ-lê tròng cỡ mười chín.
"Được! Nhưng phải làm nhanh trước khi áp lực dầu phá hỏng gioăng cao su!" Hai Thuận phân công dứt khoát. "Tôi nới ốc xả cặn, cháu dùng cần bơm tay dập liên tục mười nhịp để áp dầu tống hạt cát ra ngoài!"
"Rõ!" Giang tra chiếc cần bơm thép vào ổ cắm bơm tay phụ trợ.
Hai Thuận nghiến răng vặn chiếc cờ-lê. Chiếc ốc xả cặn rít lên một tiếng khô khốc rồi nới lỏng nửa vòng. Dòng dầu thủy lực màu đỏ sẫm phụt mạnh ra ngoài khay hứng.
"Bơm mạnh lên Giang!" Hai Thuận hét to.
Giang dùng toàn bộ sức mạnh cơ bắp của đôi cánh tay người lính biển, dập liên hồi cần bơm tay. Tiếng pít-tông bơm dầu kêu phì phò rộn rã. Dòng dầu áp lực cao cuốn theo hạt cặn đen li ti bắn vọt ra ngoài.
"Ra rồi!" Hai Thuận reo lên, nhanh tay siết chặt lại ốc xả cặn.
Bên ngoài buồng lái, tiếng Tuấn reo vang qua loa truyền thanh nội bộ: "Cánh lái mạn trái đã nhả kẹt! Cần lái đã lấy lại lực phản hồi! Độ nghiêng dọc tàu quay về mức không độ!"
Giang buông chiếc cần bơm, quệt vệt dầu máy dính trên trán, nhìn người thợ cả già Ba Son mỉm cười. Hai Thuận thở phào, vỗ nhẹ vào thành ống thép titan: "Khá lắm! Cơ khí dã chiến của ta tuy thô sơ nhưng chữa cháy kịp thời là lại chạy êm ái!"
Hai người lần lượt bò ngược trở lại khoang chỉ huy. Khi đi qua khoang nguồn ở đáy lườn, Giang dừng lại cùng chiến sĩ đặc công soi đèn kiểm tra giàn ắc quy kiềm. Dưới sức ép của tám mươi mét nước biển, một trăm hai mươi khối bình niken-cadmium vẫn nằm ngay ngắn trên giá đỡ giảm xóc. Toàn bộ các thanh cái đồng đỏ và giắc cắm chống nước đều khô ráo. Điện áp tổng duy trì ở mức hai trăm chín mươi tám vôn, hoàn toàn không có hiện tượng đoản mạch hay rò điện dịch ra sàn vỏ tàu.
Mai Vy đứng đón họ ở cửa khoang lái, ánh mắt ngập tràn niềm vui và sự khâm phục: "Con tàu đã lấy lại trạng thái cân bằng rất tốt. Độ sâu hiện tại ổn định ở bảy mươi mét. Tốc độ di chuyển bảy hải lý một giờ."
Giang lau sạch bàn tay dính mỡ máy, bước tới bên bàn hoa tiêu. Anh nhìn vào mắt vợ, khẽ gật đầu: "Sự cố nhỏ nhưng cho ta một bài học quý giá về việc gia cố thêm lưới lọc kép cho hệ thống thủy lực khi lặn sâu."
"Em đã ghi chép đầy đủ thông số biến dạng và áp suất vào nhật ký." Vy chỉ vào cuốn sổ kỹ thuật. "Ở độ sâu bảy mươi lăm mét, lớp vỏ titan và các mối hàn argon giữ độ bền vững chắc. Khung chịu lực của tàu Phượng Hoàng Đen đáp ứng trọn vẹn yêu cầu thiết kế."
Con tàu ngầm lướt đi êm ả giữa lòng vực sâu Hòn Én. Dòng nước biển sâu lạnh ngắt bao bọc lấy thân kình ngư xám tro, chở che cho sáu con người kiên cường đang làm nên kỳ tích dưới đáy đại dương.
Đúng lúc đó, chiếc tai nghe của máy định vị thủy âm thụ động trên đầu Mai Vy bỗng phát ra những tiếng xung nhịp ngắt quãng lạ kỳ. Màn hình dao động ký quét tia màu xanh lục xuất hiện những vệt sóng nhiễu răng cưa dồn dập từ hướng đông bắc vọng lại. Đó là dải tần số thấp năm mươi héc đặc trưng của tuốc-bin hơi nước và tiếng rít đều đặn của chân vịt nhiều lá cỡ lớn quay chậm.
Mai Vy nheo mắt nhìn vào vệt sóng dao động, bàn tay cô nhanh chóng xoay núm điều chỉnh dải lọc thông thấp trên bảng máy: "Tín hiệu này phát ra từ một chân vịt bảy lá đường kính lớn. Cường độ âm thanh khoảng một trăm ba mươi đề-xi-ben. Đây không phải âm thanh của tàu hàng hay tàu cá thông thường."
Giang bước nhanh tới áp tai vào một bên tai nghe phụ, ánh mắt người chỉ huy đanh lại: "Chữ ký âm học này trùng khớp với tàu khu trục săn ngầm của Hạm đội Bảy. Nhóm tác chiến của Vance đã bắt đầu tung lưới rà quét luồng biển ngoài."