Chương 3: Ngón tay cái in vào giấy

Thuộc tiểu thuyết Trọng Sinh Dưới Chân Núi Tản

Tác giả: · Thể loại: Huyền Huyễn · Đăng ngày · 2053 từ · khoảng 10 phút đọc

Tiếng thuyền mắc cạn nghe rất đặc biệt. Trước hết là một tiếng thở dài từ dưới đáy nước, khi sống thuyền bắt đầu miết vào cát, sau đó mọi thứ trên thuyền cùng chúi về phía trước, người, thùng, chum, và một giọng đàn ông chửi to.

Hắn nằm ở mép doi cát phía trong, chỉ để hở cái đầu, nghe trọn từ đầu tới cuối.

"Cát! Cát! Đứa nào lái đấy!"

"Bẩm cai, đi đúng cọc mà!"

"Đúng cọc cái mả..."

Sau đó là tiếng sào chống, tiếng người nhảy xuống nước tới đầu gối, tiếng Cai Ngạnh quát cả đám lùi thuyền. Thuyền lớn chở nặng, sống đã cắm hẳn, chúng đẩy mãi không ăn thua. Có đứa nóng ruột vặn cái bánh lái để lấy đà, rồi tiếng rắc vang đi rất xa trên mặt nước đêm: cái trục bánh lái bằng gỗ sồi vừa gãy, ở đúng chỗ người ta không thay được bằng cành tre.

Ông ấy nói đây là chỗ ông ấy sướng nhất trong cả bốn ngày hôm đó. Ông ấy bảo tôi ghi cho thật, vì sau chỗ này là hết sướng.

Hắn lặn một đoạn rồi bò lên bãi ở chỗ khuất, chân tay run lập cập, vừa vắt áo vừa ngắm thành quả của mình. Ngọn đèn trên cao giờ nghiêng hẳn một bên, trên thuyền đang cãi nhau xem lỗi tại ai. Một thằng nhóc bậc không, tay trắng, lật được thuyền Hội Đò mà không ai biết. Hắn đã bỏ quên cái thú này từ lâu lắm rồi.

Hắn nghe tiếng chân trên cát ở sau lưng.

Bước đều, không vội, và hắn quay lại. Dưới bóng trăng đã ngả, cái Mây đang đi từ phía làng ra bãi ngoài, áo nâu sạch, tóc tết lại gọn gàng hơn mọi ngày, một tay ôm trước ngực một cái gói vải. Sáng nay hắn thấy cái gói đó trong sợi cước, trưa nay thấy nó trong góc bếp.

Nó đi thêm mấy bước rồi đứng lại, nhìn ra chỗ ngọn đèn nghiêng. Nó nhìn tới hàng cọc, mắt nheo lại. Cái Mây sinh ra trên bãi này. Rồi nó nhìn sang thằng Sơn, người ướt như chuột, trên mặt dính một mảnh vải trắng, hai bàn tay rách toác, ở một nơi mà canh tư đêm nay không có lý do gì để nó đứng.

Mất chừng năm nhịp thở, tính sổ thì nó nhanh lắm.

"Mày dời cọc," nó nói.

"Tao đã bảo mày ở nhà," hắn nói. "Mày không hiểu đâu. Chiếc thuyền kia, đêm nay nó..."

"Mày dời cọc."

"Nó đến để đưa mày đi. Tao biết. Giờ nó không đi đâu được nữa. Mày về đi ngủ, sáng mai..."

Cái gói vải bay vào ngực hắn. Hắn đỡ được theo phản xạ, cái gói nhẹ tênh: một bộ áo, một cái lược, nửa que mạch nha gói lá.

"Tao biết nó đưa tao đi!" Nó gằn từng tiếng, cố giữ cho nhỏ, cái sức của nó bật cả ra hai vai. "Tao đi đấy! Tao đi! Mày tưởng ai bắt tao à? Tao điểm chỉ từ chiều rồi, thằng ngu! Ông quản gọi tên thằng Tí! Nhà tao nợ ba năm, tới kỳ nộp người, sổ ghi nam đinh, thằng Tí chín tuổi là nam đinh! Tao đi thế nó! Chiều nay tao sang thuyền in ngón tay vào giấy, người ta bảo ra bãi ngoài lúc trăng ngả, đỡ cho hàng xóm nhìn, đỡ cho thằng Tí nó kêu!"

Hắn đứng đó với cái gói vải. Đời cũ, lúc đã hơn hai trăm tuổi, có một lần hắn tính sai nước và hai trăm người chết ở Thung Vàng, hắn nhớ cảm giác đó, nó đến từ dưới đầu gối đi lên.

"Khế ghi đêm nay," cái Mây nói. "Đêm nay tao không lên thuyền thì mai Cai Ngạnh sang lôi thằng Tí đi. Mày hiểu chưa? Mày vừa làm cái gì mày có hiểu chưa? Mày ngồi đâu mà dám... ai bảo mày... mày bị cái gì thế hả Sơn!"

Giọng nó vỡ đúng một chỗ, rồi nó không nói nữa. Nó quay người đi xuống mép nước, cúi xuống, tháo dây buộc tóc, tết lại cho chặt. Lúc nó cúi, trăng rọi vào gáy, ở sát chân tóc có một vết chàm tròn bằng đồng xu mà hắn đã quên mất, hồi bé cả lũ vẫn trêu là nó bị cá hôn. Nó bước xuống, nước tới ngực, rồi nó lao đi.

Con bé bơi về phía cái thuyền.

Hắn đứng nhìn từ trên bãi, đúng nghĩa đen là không làm được gì khác. Cái đầu đen rẽ nước đi thẳng như thoi đưa về phía ngọn đèn. Hắn nghe tiếng Cai Ngạnh quát, tiếng cười thô của một đứa nào đấy, rồi thấy cái dáng con bé đứng lên ở chỗ nước nông, ghé vai vào mạn thuyền cạnh mấy gã đàn ông, đẩy.

Nó đẩy cái thuyền đến đón chính nó, đẩy hết sức, mà chiếc thuyền không nhúc nhích, sống đã cắm vào cát, bánh đã gãy, đứa con gái mười lăm tuổi có đẩy tới sáng cũng thế. Hắn biết điều đó, hắn đã tính rất kỹ.

---

Trời rạng thì ông quản xuống tận doi cát. Ông xắn quần, lội nước, đứng xem cái bánh lái một lúc, rồi đi dọc hàng cọc, đếm bằng mắt, tay chắp sau lưng. Hắn đứng lẫn trong đám dân bến kéo ra xem, cúi đúng như bà dạy, hai bàn tay giấu ra sau.

Ông Tư Cọc đã có mặt, sáu mươi tuổi, tím tái. Sáng nào ông cũng ra đếm cọc, hai mươi năm chưa sai một cái, sáng nay ông đếm vẫn đủ bốn mươi hai, và cả bến đang nhìn ông.

"Đoạn này xiên," ông quản nói.

"Bẩm ông quản, con không biết, chiều qua con đếm..."

"Ông coi cọc."

"Bẩm vâng."

Ông quản gật đầu, không nhìn ông Tư nữa, lấy sổ ra ghi một dòng: phạt mười bơ muối vì tội coi cọc không cẩn thận. Cai Ngạnh, đang điên tiết vì cả đêm dầm nước, tát ông hai cái lật cả người xuống bùn trước mặt mọi người cho nhớ. Ông già bò dậy, không nói một câu, lần đi tìm cái nón.

Hắn nghe tiếng cái tát ấy từ cách hai chục bước. Tôi có đứng đó, lẫn trong đám trẻ con. Tôi nhớ cái nón của ông Tư lăn đi một đoạn dài, và không ai dám chạy ra nhặt, tôi cũng không.

Ông quản quay lại, nhìn lên chỗ đám đông. Mắt ông đi qua hắn, đi qua bà Nhàn, đi qua cái Mây đang đứng đó tóc còn ướt, tay tím vì lạnh, rồi ông nói bằng cái giọng đọc kinh ấy:

"Thuyền phải kéo lên bãi sửa bánh, cũng hai ba ngày. Khế đã in tay thì thuyền hỏng cũng không sao. Cháu Mây lên thuyền trước giờ lễ là được. Tôi đợi tới rằm, lấy cả lễ lẫn người một chuyến cho tiện, đỡ công đi lại. Sổ nói thế."

Rồi ông bỏ đi.

Tức là thế này: cái thuyền hắn phá đã biến một đêm thành ba ngày, nhà cái Mây còn tới rằm, một ông già bị tát. Tính theo cuốn sổ của hắn thì nước cờ ấy vẫn có lời. Ông ấy kể với tôi, ông ấy đã tính đúng như thế, ngay tại chỗ, đứng ở đó, nghe tiếng ông Tư thở, và ông ấy đã thấy mình nhẹ nhõm được một chút, rồi ông ấy mới thấy kinh.

Cái nón nằm úp ở mép nước. Khi đám đông tan, hắn đi tới, nhặt lên, vẩy cho hết bùn, mang đến chỗ ông Tư đang ngồi trên gốc cọc cũ, một tay ôm má. Hắn đứng đó, cầm cái nón bằng cả hai tay, không biết phải nói gì. Một người phạm lỗi với kẻ dưới thì nói thế nào, chuyện đó trên núi không có sách dạy.

"Của ông ạ," hắn nói.

Ông Tư nhận cái nón, ngẩng lên nhìn hắn, nhìn hai bàn tay rách của hắn một lúc lâu. Mắt ông đục, rất hiền, và hắn đã nghĩ tới lúc ông sẽ nói gì đó.

"Bảy cái," ông lẩm bẩm, không phải với hắn. "Đoạn cuối. Ai làm thì làm khéo thật, cắm đúng chiều nước, ông nội tao sống lại cũng không cắm đẹp hơn." Ông đội nón lên, kéo lệch cho khỏi chạm vào chỗ đau. "Mười bơ. Tao làm gì có mười bơ. Về đi cháu, bà mày gọi kìa."

Sáu chục tuổi, ông chưa từng có mười bơ. Hắn đứng đó thêm một chút rồi đi.

---

Cái Mây ở chỗ sân phơi cá, ngồi xổm, đang gỡ mấy con cá khô bị chó tha. Nó không ngẩng lên khi bóng hắn đổ xuống. Hắn đứng đó một lúc. Trong hai trăm năm, hắn chưa từng đứng đợi ai.

Cái gói vải hắn cầm về đã khô, hắn đặt nó xuống bên cạnh.

"Sao mày không nói với tao?" Hắn hỏi.

"Mày có hỏi không?"

Câu này hắn không trả lời được, nên hắn đứng thêm một lúc nữa. Trong đầu hắn có một lối đi rất rõ, hắn sẽ tính cái này, sắp xếp cái kia, bảo nó làm thế này, lối ấy mòn nhẵn và đi vào rất dễ, chỉ có điều ở cuối lối ấy là tiếng cái tát. Hắn hít một hơi, theo kiểu ngu, rồi hắn làm một việc phải nghĩ rất lâu mới nhớ ra cách làm. Hắn ngồi xổm xuống cạnh nó, cho hai cái đầu ngang nhau.

"Khế ấy," hắn nói. Nói mấy chữ tiếp theo khó hơn nhấc cọc. "Mày bán bao nhiêu?"

Cái tay gỡ cá dừng lại. Nó ngẩng lên nhìn hắn, mắt đỏ, sưng, không biết cười hay không, nhìn rất lâu như xem có phải một thằng khác vừa ngồi xuống không.

"Hai mươi bơ muối," nó nói.

"Thế là thế nào?"

"Là lệ nhà tao bốn bơ, nợ ba năm là mười hai, cộng lễ năm nay đôi lên tám, tròn hai mươi. Tao đi thì xoá hết. Trong khế không có câu chuộc, nhưng ông Trùm bảo lệ xưa trước giờ lễ mà nộp đủ thì người ta vẫn cho về, xưa có nhà chuộc được rồi." Nó nhặt con cá lên, phủi. "Mày có hai mươi bơ muối à?"

"Chưa."

"Chưa!" Nó cười một tiếng khô, nghe như ho. "Nhà mày còn thiếu mười bơ của nhà mày, tao biết, bà Nhàn vừa sang hỏi tao vay trầu. Vậy là ba mươi. Cả bến Ngọc năm nay gom lại, sau khi ai cũng đã nộp lễ của nhà mình, chưa chắc còn dư ba mươi bơ, Sơn ạ. Tính đi."

Ba mươi bơ. Hắn ngồi xổm trên một sân cá, cố nhớ xem một bơ muối đổi được mấy con cá giếc, mà không biết. Thật sự không biết. Chưa từng có ai nói cho hắn giá muối.

"Ba ngày," hắn nói. "Tới rằm. Tao sẽ có."

"Mày."

"Tao."

Nó nhìn hắn, nhìn hai bàn tay rách hắn không giấu kịp. Nó không nói gì về hai bàn tay đó. Nó đứng dậy, cầm cái gói vải lên, kẹp vào nách, quay đi. Đi được mấy bước, nó ngoái lại, nói, không to không nhỏ:

"Mày mà làm cái gì liên quan tới nhà tao mà không hỏi tao một lần nữa, tao dìm mày chết. Tao bơi giỏi hơn mày."

Hắn nhìn theo, sợi cước vẫn vắt trên vai nó.

Từ sáng hắn đã chờ. Hắn đã phá được đêm ấy, đã làm cái trăng ấy qua đi, hắn đinh ninh nó sẽ tắt. Cái vệt sáng mảnh như sợi cước phơi nắng đi theo mỗi bước chân con bé trên sân cá, không tắt, không mờ đi chút nào. Hắn nhìn sâu vào. Vẫn thuyền ấy, vẫn nó tự đi lên ván.

Nó chưa thay đổi gì cả. Hắn mới chỉ kéo cái đêm đó ra xa thêm ba ngày.

Phía bờ sông, bác Cả Bền đang chửi con trai, sắp xếp người kéo thuyền Hội Đò lên bãi. Hắn quay đầu sang, và đứng lặng đi. Vắt ngang bàn tay phải của bác Cả có một sợi cước thứ hai.